Achtergrond

Lean en 5S / Hoe werkt 5S?

5S is een begrip uit Lean, dat refereert aan vijf Japanse woorden die het “schoonmaak / opruimen” beschrijven. Het gaat hier om de Japans principe voor orde en netheid.

5S wordt binnen Lean gezien als werkplekorganisatie: vermindert verspilling, vervuiling en ongevallen. 5S is overal toepasbaar. Van fabriek tot Kantoor. In Lean organisaties wordt 5S gezien als de basis voor Continue Verbeteren. In de Lean Green Belt training van Lean.nl wordt er daarom veel tijd aan aandacht besteed aan het 5S concept.

Slordigheid en gebrek aan schoon en netheid leiden makkelijk tot ongevallen. Struikel- en valgevaar bij rondslingerend materieel, risico op uitglijden over water- of vetvlekken. Het 5S-systeem streeft een opgeruimde, goed georganiseerde en overzichtelijke werkplaats na. Op die manier neemt vanzelf ook de arbeidsveiligheid toe en niet alleen de veiligheid, men kan ook sneller iets vinden, of merken dat iets weg is en aangevuld moet worden. Dit leidt tot snellere processen met minder variabiliteit en fouten, kortom minder verspilling (Muda).

Deze Japanse begrippen met hun Nederlands equivalent zijn:


Japans  Engels  Nederlands
S1 Seiri Sort Sorteren
S2 Seiton Set in Order Schikken
S3 Seiso Shine Schoonmaak
S4 Seiketsu Standadize Standaardiseren
S5 Shitsuke Sustain Standhouden

S1: Sorteren

5s sorten

onderscheid maken tussen wat noodzakelijk en wat overbodig is.  De eerste stap is opruimen. Wat je niet meer gebruikt moet verdwijnen. Dat zijn bijvoorbeeld kapotte of beschadigde voorwerpen. Voorwerpen die je lang niet meet gebruikt hebt. Bekijk al het materiaal en verzamel alles wat mogelijk overbodig is. 

S2: Schikken

5s schikken

Schikken betekent de gereedschappen / materialen en andere middelen een vaste plek geven, de werkplek zodanig organiseren dat iedereen alles snel en gemakkelijk kan vinden: een geschikte plaats voor alles en alles op zijn geschikte plaats. Alles binnen handbereik bijvoorbeeld. Maak gebruikt van vloerbelijning om aan te geven waar karren etc moeten staan. Als een plek leeg is zie direct dat er iets mist.

S3: Schoonmaken

5s schoonmaken

Schoonmaken betekent het reinigen van bijvoorbeeld vloeren en alle voorwerpen (machines, gebruiksvoorwerpen, opbergsystemen) Het is ook het vastleggen van schoonmaak methodes, standaards en verantwoordelijkheden. Er worden afspraken gemaakt  over wie welke machines of werkplekken schoonhoud.  

S4: Standaardiseer

5s standaardiseren

Standaardiseren geeft de eerste drie stappen en zorg ervoor dat dit een gewoonte wordt door standaarden in te voeren. Gebruik visuele Enkele visuele hulpmiddelen.

S5: Standhouden

5s standhouden

betekent het borgen van de andere vier S-en. Het altijd volgen van de gestandaardiseerde procedures. Voer audits uit op orde en netheid.

5S + 3 Safety, Security en Satisfaction

Sommige bedrijven voegen naast de 5s nog een aantal s-en toe.

SAFETY: 

Alle standaard werkmethoden moeten vooral een veilige werkomgeving opleveren, werk mag niet leiden tot gezondheidsklachten bij medewerkers. Een methode om veiligheid te controleren is op de Gemba audits uit te voeren.

Security: 

Beveiliging zijn maatregelen om medewerkers te beschermen tegen schadelijke invloeden. Deze komen vaak van buitenaf, criminaliteit of van intern, fraude.

Satisfaction: 

Geef mensen een gevoel van betrokkenheid door bijvoorbeeld successen met elkaar te vieren. Geef complimenten over de 5s.

Stappenplan 5S:

1 Opleiden van medewerkers in 5s

5s lijkt simpel, maar de discipline om dit vol te houden is niet makkelijk. Leid je mensen en leiders op in 5s

2 inrichten verantwoordelijkheidsgebieden

Een verantwoordelijkheidsgebied is het gebied waar een team werkt en zicht op heeft. Verantwoordelijkheid betekent dat je aangesproken kunt worden. Je hoeft natuurlijk niet alles zelf te doen. Je ziet wel toe bij werkzaamheden en acties van anderen. De hele werkvloer moet worden opgedeeld in verantwoordelijkheidsgebieden.

3 gebiedsindeling

Werk, verkeer of opslag: Een gebied of zone kan maar 1 bestemming hebben: werkgebied, verkeersgebied of opslaggebied. Deze gebieden moeten van elkaar worden gescheiden voor veiligheid, overzicht en aansturing.

4 implementeer de 5S stuk voor stuk.

Online module 5S

Leren hoe je een 5S toepast? Dan is deze 5S online module iets voor jou. Niet meteen een volledige Lean-opleiding voor je kiezen: maar wel die Lean-bites op je bord waarmee je meteen aan de slag kunt.

Eindelijk een Lean Green Belt training volgen wanneer het jou uitkomt? 

In de Lean Green Belt training leer je alles over 5S. Wil je niet langer wachten, check dan in op onze Lean Green Belt E-Learning en ga vandaag nog aan de slag.

Wil je eerst meer weten? App, mail of bel en check in bij Lean.nl



Achtergrond
14 apr 2020
Scrum master

Ontdek onze Lean trainingen

  • Een opleiding die inspirerend én verfrissend is
  • Trainers die zijn opgeleid in Japan
  • Kennis die je meteen toe kunt passen
  • Ervaar Lean in de Audi-fabrieken in België
  • Een internationaal erkend diploma
Ontdek onze trainingen