Kennisbank

Wat is FIFO in Lean

FIFO in Lean betekent First In First Out. Het principe zorgt dat taken of orders in volgorde van binnenkomst worden afgehandeld en ondersteunt flow en beheersbare wachttijd.

Wanneer FIFO wordt toegepast binnen Lean

Binnen Lean draait het om flow en het beperken van verspilling. One Piece Flow heeft de voorkeur, maar is niet altijd mogelijk. Wanneer taken tijdelijk moeten wachten tussen processtappen, wordt vaak een FIFO-systeem toegepast.

FIFO is één van de pull principes binnen Lean. Het zorgt ervoor dat wat het eerst binnenkomt, ook als eerste wordt verwerkt. Daarmee voorkom je dat oudere orders blijven liggen terwijl nieuwere taken voorrang krijgen.

Wat betekent FIFO

FIFO staat voor First In First Out. Het item dat als eerste het proces binnenkomt, verlaat het proces ook als eerste.

In een productieomgeving kan dat een order zijn. In een dienstverlenende organisatie kan dat een aanvraag of klantvraag zijn. De kern is dat binnenkomst bepaalt wat als eerste verdergaat.

FIFO voorkomt willekeur in prioritering en maakt wachtrijen voorspelbaar en beheersbaar.

FIFO als pullmechanisme

Binnen Lean zijn er verschillende manieren om flow te organiseren. Wanneer One Piece Flow niet haalbaar is, wordt vaak gewerkt met een gecontroleerde wachtrij volgens het FIFO-principe.

Dit betekent dat taken of orders niet worden doorgeschoven op basis van urgentie of voorkeur, maar volgens binnenkomst-volgorde. Daardoor blijft de doorstroming stabiel en transparant.

FIFO helpt zo om onderhanden eenheden beheersbaar te houden en verstoringen in de flow te beperken.

Binnen Lean onderscheiden we drie manieren om pull te organiseren, afhankelijk van hoe het proces wordt aangestuurd:

  1. One Piece Flow
    De ideale situatie. Eén item stroomt direct door naar de volgende stap zonder wachtrij. Er is nauwelijks onderhanden eenheden. Dit leidt tot een korte doorlooptijd en maximale transparantie.
  2. FIFO systeem
    Wordt toegepast wanneer directe doorstroming niet mogelijk is. Items wachten tijdelijk in een vaste volgorde. Wat als eerste binnenkomt, gaat ook als eerste verder. De volgorde is leidend, niet prioriteit of voorkeur.
  3. Supermarkt systeem
    Wordt gebruikt wanneer vraag en aanbod ontkoppeld moeten worden. Er is een beperkte voorraadbuffer waaruit de volgende stap trekt. Aanvulling gebeurt op basis van verbruik, vaak via Kanban.

Het onderscheid tussen deze vormen zit in de manier waarop wachtrijen en buffers worden georganiseerd:

  • One Piece Flow kent geen wachtrij
  • FIFO werkt met een gecontroleerde wachtrij
  • Het supermarktprincipe gebruikt een buffer met trekmechanisme

FIFO is daarmee één van de drie manieren om pull te organiseren binnen Lean, naast One Piece Flow en het supermarktprincipe.

Voorbeeld 1: FIFO in een winkel

In een supermarkt worden nieuwe producten achteraan in het schap geplaatst. Klanten pakken automatisch de producten die vooraan staan. Hierdoor worden oudere producten eerst verkocht.

Dit voorkomt verspilling door veroudering en zorgt voor een stabiele voorraadrotatie. Binnenkomst bepaalt uitstroom.

Voorbeeld 2: FIFO in een productieomgeving

In een fabriek waar onderdelen tijdelijk wachten tussen twee processtappen, wordt vaak een FIFO-baan gebruikt. De onderdelen worden fysiek in volgorde geplaatst. Het onderdeel dat als eerste binnenkomt, wordt ook als eerste bewerkt in de volgende stap.

Dit voorkomt dat nieuwe orders oudere orders verdringen. De planning blijft voorspelbaar en de doorlooptijd beter beheersbaar.

Voorbeeld 3: FIFO in de zorg

Op een polikliniek worden patiënten geholpen op volgorde van aanmelding, tenzij er medische urgentie is. De patiënt die het eerst is geregistreerd, wordt ook als eerste geholpen.

Door deze vaste volgorde blijft de wachtrij overzichtelijk en transparant.

Voorbeeld 4: FIFO thuis

Ook thuis zie je FIFO terug. Denk aan het legen van de wasmand. De kleding die het eerst in de wasmand is gelegd, wordt meestal ook als eerste gewassen.

Door deze logische volgorde voorkom je ophoping en blijft de stroom beheersbaar.

FIFO en doorlooptijd

FIFO beïnvloedt direct de doorlooptijd. Wanneer taken of orders volgens vaste volgorde worden verwerkt, ontstaan minder verstoringen in de wachtrij.

In combinatie met Little’s Law geldt:

 Doorlooptijd = \frac{Onderhanden\ eenheden}{Throughput}

Door een stabiele FIFO-volgorde blijft de flow voorspelbaar en wordt de doorlooptijd beter beheersbaar.

FIFO binnen Lean

FIFO is geen voorraadtechniek uit de boekhouding, maar een principe om volgorde en flow te organiseren binnen processen.

Het helpt om:

  • wachttijd te beheersen
  • onderhanden eenheden te beperken
  • willekeur in prioritering te voorkomen
  • voorspelbaarheid te vergroten

FIFO ondersteunt daarmee stabiele procesprestatie wanneer directe doorstroming niet mogelijk is.

Samenvatting

FIFO in Lean betekent dat taken of orders worden afgehandeld in de volgorde van binnenkomst. Het principe wordt toegepast wanneer directe doorstroming niet mogelijk is. Door een vaste volgorde te hanteren blijft de wachtrij beheersbaar en de doorstroming voorspelbaar.

FIFO voorkomt willekeur in prioritering, beperkt verstoringen in de flow en ondersteunt stabiele procesprestatie. Het is een praktische manier om pull te organiseren wanneer One Piece Flow niet haalbaar is.

Verder leren over Lean en flow

Wil je leren wanneer je FIFO toepast, wanneer een supermarktprincipe geschikter is en hoe je flow structureel verbetert? In onze online Lean Green Belt training en online Lean Black Belt training leer je hoe je pullprincipes inzet om processen beheersbaar en voorspelbaar te maken.

Portret van Anend Harkhoe, de eigenaar van lean.nl en een deskundige Lean specialist, met een vriendelijke glimlach, gekleed in een stijlvolle blazer over een polo shirt.
Anend Harkhoe
Lean Consultant & Trainer | MBA in Lean & Six Sigma | Oprichter van Lean.nl & DMAIC.com
Met uitgebreide ervaring in de zorg (ziekenhuizen, VVT, GGZ, huisartsenpraktijken), het bank- en verzekeringswezen, de productiesector, de foodsector, consulting, ICT-dienstverlening en de overheid, neemt Anend je graag mee in de wereld van Lean en Six Sigma. Hij gelooft in de kracht van mensen, actie en experimenteren. Bij Lean.nl en DMAIC.com draait alles om direct toepasbare kennis en praktijkgerichte trainingen. Lean is geen theorie, maar een ‘way of life’ die je moet ervaren. Van de karaokebar in Tokio tot de lessen van Toyota – Anend maakt Lean tastbaar en toepasbaar. Lean.nl organiseert inspirerende trainingen en studiereizen naar Lean-bedrijven in Japan, zoals Toyota. Contact: anend@lean.nl


Online Lean training:
100% Lean, helemaal op jouw tempo

Veel gelezen in onze kennisbank