Lean belts geven structuur aan werken met Lean. Ontdek wat Lean belts zijn, welke rollen erbij horen en hoe ze verbeteren in de praktijk ondersteunen.
Lean belts maken duidelijk hoe verbeteren binnen een organisatie is ingericht. Ze geven inzicht in rollen, verantwoordelijkheden en kennisniveaus bij het toepassen van Lean. Door met Lean belts te werken ontstaat een gezamenlijke manier van kijken naar verbeteren en weet iedereen hoe hij of zij kan bijdragen. Op deze pagina lees je welke Lean belts er zijn en hoe zij samenwerken in de praktijk.
Lean belts zijn opleidings- en rolniveaus binnen Lean. De indeling is bedoeld om verbeteractiviteiten overzichtelijk te maken en duidelijk te maken wie waarvoor verantwoordelijk is binnen verbetertrajecten.
Elke Lean belt heeft een eigen rol. Sommige belts voeren verbeteringen uit, andere begeleiden projecten of zorgen voor richting en ondersteuning vanuit management. Samen zorgen deze rollen ervoor dat verbeteren geen losse actie is, maar onderdeel wordt van het dagelijks werk.
Lean belts richten zich op het verbeteren van processen door verspilling te verminderen en samenwerking te versterken. Lean kent van oorsprong geen vaste beltstructuur, maar werkt met rollen en verantwoordelijkheden in de praktijk. De indeling met belts is later overgenomen vanuit Six Sigma.
Binnen Lean Six Sigma wordt wél gewerkt met een formele beltstructuur. Daarin worden Lean principes gecombineerd met de Six Sigma methode, waarbij data en analyse centraal staan. De benaming van belts is vergelijkbaar, maar de inhoud en toepassing verschillen. Lees hier meer over de opzet en rolverdeling binnen Lean Six Sigma belts.Overzicht van rollen en Lean belts
Elke Lean belt heeft een eigen rol en kennisniveau. De tabel hieronder laat in één oogopslag zien hoe de belts zich tot elkaar verhouden, van medewerker op de werkvloer tot directie. Zo zie je snel welke belt past bij jouw positie en betrokkenheid bij verbeteren.
| Belt | Rol | Verantwoordelijkheid | Lean kennis |
|---|---|---|---|
| White Belt | Materiedeskundige | Ondersteunt met proceskennis | Geen formele training |
| Yellow Belt | Medewerker | Voert taken uit in verbetertrajecten | Basisprincipes Lean |
| Green Belt | Verbeteraar | Leidt verbeterprojecten, ondersteunt Black Belt | Lean methoden en technieken |
| Black Belt | Projectleider | Leidt verbetertrajecten, begeleidt Green Belts | Gevorderd Lean |
| Master Black Belt | Coach / adviseur | Traint Green en Black Belts, verankert Lean organisatiebreed | Expert niveau |
| Proceseigenaar | Lijnmanager | Opdrachtgever, borgt verbeteringen in de lijn | Werkend begrip van Lean |
| Champion / Sponsor | Directie / MT | Strategische ruimte en middelen beschikbaar stellen | Strategisch Lean begrip |
De Champion, ook wel Sponsor genoemd, is lid van het directie- of managementteam. Deze rol is overtuigd van de waarde van Lean voor de organisatie en zorgt ervoor dat verbetertrajecten ruimte krijgen.
De Champion helpt bij het selecteren van verbetertrajecten, bewaakt de aansluiting op strategische doelen en stelt mensen en middelen beschikbaar. Daarmee maakt deze rol verbeteren mogelijk op organisatieniveau.
De proceseigenaar is de lijnmanager die verantwoordelijk is voor het proces dat verbeterd wordt. Hij of zij treedt op als opdrachtgever van verbetertrajecten en is verantwoordelijk voor de implementatie en borging van verbeteringen.
De proceseigenaar stelt medewerkers beschikbaar, zit overlegmomenten voor en ondersteunt de Black Belt en Green Belt bij het realiseren van resultaten.
De Lean Master Black Belt ondersteunt de Champion en proceseigenaar bij het invoeren van Lean en het ontwikkelen van een verbetercultuur. Deze rol richt zich op het begeleiden en trainen van Green en Black Belts en het ondersteunen bij complexe verbetertrajecten.
De Master Black Belt helpt om verbeteren organisatiebreed te verankeren.
Lean Black Belts zijn de projectleiders van verbetertrajecten. Zij zijn verantwoordelijk voor de uitvoering en voortgang van projecten en stemmen af met de proceseigenaar.
Daarnaast ondersteunen Black Belts Green Belts bij hun verbeteractiviteiten en zorgen zij voor samenhang tussen verschillende trajecten.
Lean Green Belts ondersteunen Black Belts bij verbetertrajecten en leiden zelf verbeterprojecten. Zij zijn getraind in Lean methoden en technieken en vormen een belangrijke groep binnen de organisatie die Lean actief toepast.
Green Belts dragen het Lean gedachtegoed uit in de dagelijkse praktijk en zorgen dat verbeteren blijft leven op de werkvloer.
Lean Yellow Belts, soms ook Orange Belts genoemd, zijn medewerkers die zijn geschoold in de basisprincipes van Lean. Zij voeren specifieke taken uit binnen verbetertrajecten, zoals het ondersteunen bij workshops, het verzamelen van data en het meewerken aan verbeteringen.
Lean White Belts zijn materiedeskundigen die het proces goed kennen vanuit de dagelijkse praktijk. Zij ondersteunen verbetertrajecten met hun kennis, maar volgen geen uitgebreide Lean training.
Lean is geen vast stappenplan, maar een manier van denken die vraagt om continu verbeteren. Door duidelijke rollen en Lean belts te gebruiken, ontstaat structuur en duidelijkheid in verbeteren. Medewerkers weten wat er van hen verwacht wordt en hoe zij kunnen bijdragen aan betere processen.
Lean belts worden toegepast in productie, zorg, dienstverlening en overheid, overal waar processen dagelijks beter kunnen.
Welke Lean belt past, hangt af van je rol, ervaring en mate van betrokkenheid bij verbeteren. Werk je mee aan verbeteringen, dan past een Yellow of Green Belt. Leid je verbetertrajecten, dan is een Black Belt logisch. Richt je je op strategie en cultuur, dan past een Master Black Belt.
Wil je eerst helder krijgen welk Lean niveau past bij jouw ervaring en rol? Bekijk dan het overzicht waarin de verschillen tussen Lean belts worden uitgelegd.